Gors Maen Llwyd Nature Reserve

Gors Maen Llwyd_NWWT

Goosander

Goosander © Adam Jones

Osprey (c) Peter Cairns/2020Vision

Osprey (c) Peter Cairns/2020Vision

Heather

Heather - Ross Hoddinott 2020Vision

Gors Maen Llwyd

Gors Maen Llwyd © Mark Roberts

Black grouse

Black grouse_Mark Hamblin2020Vision

Yn llawn bwrlwm o fywyd gwyllt, mae’r rhostir grug trawiadol yma yn yr ucheldir yn teimlo’n hynod wyllt.

Lleoliad

Nantglyn
Sir Ddinbych
LL16 5RN

OS Map Reference

SH 975 580
OS Explorer Map OL18
A static map of Gors Maen Llwyd

Gwybod cyn i chi fynd

Maint
280 hectares

Pris mynediad

Na

Manylion parcio

Mae’r ddau faes parcio’n hwylus i’w cyrraedd o’r B4501: un yn syth o’r ffordd (SH 970 580) ac un i lawr trac byr, ger y guddfan adar (SH 983 574).

Anifeiliaid pori

Defaid, Chwefror i Hydref.

Llwybrau cerdded

Er bod y safle’n cynnwys tir mynediad agored, cadwch at y llwybrau os gwelwch yn dda, rhag tarfu ar y bywyd gwyllt, yn enwedig yr adar sy’n nythu ar y ddaear. Mae llwybr beicio’r Brenig yn mynd drwy rannau gogleddol y warchodfa.

Mynediad

Mae hwn yn safle agored ac anghysbell heb signal ffôn symudol cyson. Mae’r llwybrau’n anwastad mewn mannau ac mae’n rhaid gwisgo esgidiau addas.

Cŵn

Ar dennyn

Facilities

Cuddfannau

Pryd i ymweld

Amseroedd agor

Ar agor bob amser

Amser gorau i ymweld

Gwanwyn ac yr haf

Am dan y warchodfa

Cymru wyllt a rhyfeddol

Yn y gwanwyn, ewch allan drwy’r grug ac ar y rhos fel mae’r wawr yn torri ac fe gewch chi brofi rhyfeddod byd natur sydd wedi bod yn digwydd yma ers milenia: cri fyrlymus gwryw y rugiar ddu yn paru. Wedyn, wrth i’r haul godi dros Fryniau Clwyd i’r dwyrain, mae arogl rhostir mawnog, nodedig yn llenwi’r awyr, a chri’r gylfinir, yr ehedydd a’r gog yn cyhoeddi bod diwrnod newydd ar droed. Yn raddol, wrth i’r golygfeydd panoramig ddod i’r golwg o dywyllwch y nos, mae’r ymdeimlad tangnefeddus o fod ar eich pen eich hun yng nghanol y dirwedd wyllt, enfawr yma’n gwawrio arnoch chi. 

Gors Maen Llwyd, sy’n ffinio â Llyn Brenig, yw un o warchodfeydd natur mwyaf yr Ymddiriedolaeth Natur ac mae’n cynnwys rhos yr ucheldir, gorgors a gwlybdir yn llawn mwsoglau sffagnwm, ffa’r gors a llugaeron. Yn yr haf, mae  gwenoliaid y glennydd yn nythu mewn poblogaethau mawr ar hyd ymyl y gronfa ddŵr, gyda’u mynd a dod cyson yn gefndir bob amser wrth i chi fynd am dro yn ystod yr haf.  Y cefndir i’r enw ‘Cors Maen Llwyd’ yw carreg gafodd ei chludo yma a’i gwaddodi gan yr haenau iâ’n cilio yn ystod yr oes iâ ddiwethaf – ond does dim byd yn llwyd am y warchodfa yma yn sicr!

Torri’r grug

Mae’r ardal hon yn yr ucheldir wedi bod yn cael ei ‘rheoli’ gan bobl ers miloedd o flynyddoedd. Bu’r Hen Frythoniaid yn cael gwared ar fforestydd er mwyn darparu mwy o le i bori ac, ar ddechrau’r 1900au, cafodd y rhos ei gynnal a’i gadw ar gyfer saethu grugieir. (Yn cael eu gwarchod rhag cael eu saethu bellach, mae’r grugieir du a choch yn magu ar y safle erbyn hyn.) Mae’r Ymddiriedolaeth Natur yn ceisio rheoli’r dirwedd mewn ffordd fwy naturiol drwy gadw ardaloedd o gynefinoedd amrywiol. Mae ardaloedd bychain o rug yn cael eu torri ar gylchdro – mewn siapiau tonnog i fod yn llai amlwg ar y dirwedd – er mwyn cadw’r strwythur oedran yn amrywiol, ac mae defaid yn pori’r safle yn ystod y gwanwyn a’r haf er mwyn cadw’r grug mewn cyflwr da. Rydym yn cadw llygad ar ymlediad y conwydd o’r planhigfeydd cyfagos. 

Cyfarwyddiadau

Mae Gors Maen Llwyd ym mhen gogleddol Llyn Brenig, 7 milltir i’r de orllewin o Ddinbych a 4 milltir i’r gogledd o Gerrigydrudion. Mae’r ddau faes parcio’n hwylus i’w cyrraedd o’r B4501: un yn syth o’r ffordd (SH 970 580) ac un i lawr trac byr, ger y guddfan adar (SH 983 574). Hefyd mae posib mynd i’r warchodfa drwy barcio yng Nghanolfan Ymwelwyr Llyn Brenig Dŵr Cymru a cherdded ar hyd glan y llyn i’r naill gyfeiriad neu’r llall – bydd hyn yn cymryd rhyw awr, gan ddibynnu ar ba mor gyflym ydych chi’n cerdded.    

Cysylltwch â ni

Graham Berry
Cyswllt ffôn: 01248 351541

Dynodiad amgylcheddol

Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig (SoDdGA)
ospreygaryjones

©Garyjones

Ospreys at Llyn Brenig

North Wales Wildlife Trust’s role in the Llyn Brenig Osprey Project is to help visitors understand the local wildlife, including these magnificent birds.

Why not come and see them for yourself? With our telescope`s, you can see the pair from a safe distance from April to the end of August. 

Opreys at Llyn Brenig