Crehyrod yn nythu’n gynnar

Friday 2nd March 2018

Y crëyr glas yw un o’n hadar mwyaf cyfarwydd, ond ydych chi wedi gweld crehyrod ifanc yn y nyth erioed? Ac ydych chi’n gwybod beth maen nhw’n ei fwyta? Nid dim ond pysgod!

Mae’r crëyr glas i’w weld yn aml ar lan afon, mewn aber neu’n hedfan i fyny dyffryn. Mae’n nythu mewn poblogaeth (crëhyrfa) ac mae sawl un o’r rhain i’w gweld ar hyd arfordir Gogledd Cymru, gan gynnwys Treborth a Pharc Penrhyn. Y mwyaf hygyrch yw ger Pont Solomon ym Mhwllheli, lle mae rhyw ddeg o barau’n nythu. Mae crehyrod yn magu’n gynnar ac, ym mis Mawrth, bydd digon o weithgarwch wrth i’r adar yn eu llawn dwf glecian eu pigau a chrawcian ar eu cymdogion. Mae’r ddau riant yn cymryd eu tro ar y nyth ond mae’r newid o un i’r llall yn broses eithaf anodd gan fod rhaid i’r adar mawr symud heb wneud difrod i’r wyau! Erbyn canol mis Mawrth bydd y cywion i’w gweld.

Mae Gwarchodfa Natur Spinnies Aberogwen Ymddiriedolaeth Natur Gogledd Cymru’n lleoliad da arall i weld y crëyr glas, er bod llawer mwy o’i berthynas llai, hardd, y crëyr bach copog, i’w weld yma. Mae ysglyfaeth y crëyr yn cynnwys pysgod fel llysywod a chrethyll fel rheol, a llyffantod, llygod ac adar bach. Fe ddaliodd un crëyr wyach fach yma’n ddiweddar hyd yn oed, a’i lladd, ac wedyn gweld ei bod yn rhy fawr i’w llyncu! Ar lanw uchel iawn yn Parkgate ar y Ddyfrdwy, mae crehyrod yn gwylio rhegennod y dŵr, sy’n treulio’r gaeaf yn y cawn – wrth i’r rhegennod ddod yn agos at y promenâd, mae’r crehyrod yn cydio ynddynt yn sydyn fel mellten ac yn eu llyncu ...  

Eisiau gweld crehyrod yn nythu (ac arwyddion eraill o wanwyn) drosoch chi eich hun?

Ymunwch â ni ym Mhwllheli ddydd Sadwrn 17 Mawrth: cyfarfod ym maes parcio Lôn Cob Bach am 10:30. Bydd aelodau Cangen Arfon yn mynd â chi i’r man gwylio gerllaw gyda thelesgop i roi cipolwg i chi ar fywyd preifat y crehyrod – ac efallai y byddwch eisiau mwynhau mynd am dro rownd yr harbwr wedyn. 

Manylion llawn YMA ...